Lajme nga Bota

Vajzat e zhdukura të Afganistanit!

Vajzat e zhdukura të Afganistanit!

Për 20 vitet e fundit, gratë kishin luajtur një rol vendimtar në ndërtimin e një Afganistani të ri. Ato ishin anëtare të gjyqësorit, punonjëse të sektorit publik dhe artiste që besonin se nuk kishte kufi në atë që mund të arrinin.

Shumë thonë se gjithçka ndryshoi kur talebanët u kthyen në pushtet gushtin e kaluar.

Për shumicën e vajzave adoleshente në Afganistan, ka kaluar një vit që kur kanë shkelur për herë të fundit në një klasë. Dhe nuk ka asnjë shenjë se kur ose nëse do të lejohen të kthehen.

"Qëllimi im ishte të bëhesha Presidente e Afganistanit një ditë, ose Zëvendës Presidente," i tha një grua korrespondentes Euroneës, Anelise Borges.

Save the Children intervistoi rreth 1700 djem dhe vajza midis moshës 9 dhe 17 vjeç në shtatë provinca për të vlerësuar ndikimin e kufizimeve arsimore.

Sondazhi, i kryer në maj dhe qershor, zbuloi se më shumë se 45 për qind e vajzave nuk shkojnë në shkollë, krahasuar me 20 për qind të djemve. Ai zbuloi gjithashtu se 26 për qind e vajzave po shfaqin shenja depresioni, krahasuar me 16 për qind të djemve.

Pothuajse e gjithë popullsia e Afganistanit u hodh në varfëri dhe miliona mbetën të paaftë për të ushqyer familjet e tyre kur bota ndërpreu financimin në përgjigje të pushtimit të talebanëve.

Mësuesit, prindërit dhe ekspertët paralajmërojnë të gjithë se krizat e shumta të vendit po rezultojnë veçanërisht të dëmshme për vajzat. Talibanët kanë kufizuar punën e grave, i kanë inkurajuar ato të qëndrojnë në shtëpi dhe kanë lëshuar kode veshjeje.

Qindra anëtare femra të gjyqësorit afgan thonë se tani janë objektiva. Ato po përdiqen nga ata që dikur i dënuan - shumë prej tyre ishin anëtarë të talebanëve dhe tani janë liruar nga burgu.

Komuniteti ndërkombëtar po kërkon që talebanët të hapin shkolla për të gjitha vajzat dhe SHBA-ja dhe BE-ja kanë krijuar plane për t'ju paguar pagat drejtpërdrejt mësuesve të Afganistanit, duke e mbajtur sektorin të funksionojë pa i transferuar fondet përmes talebanëve.

Gjatë pushtetit të parë të talebanëve në vitet 90’, gratë praktikisht nuk kishin të drejta – ato nuk mund të punonin ose studionin, ose të dilnin nga shtëpia pa një të afërm mashkull.

Talebanët siguruan afganët kur morën përsëri kontrollin vitin e kaluar se nuk do të ktheheshin në dorën e rëndë të së kaluarës.

Në mars, pak para fillimit të vitit shkollor, Ministria e Arsimit e Talibanëve njoftoi se të gjithë do të lejohen të kthehen. Por në ditën e rihapjes, më 23 mars, ai vendim u anulua papritur.

Shumë gra në Afganistan tani kanë frikë se ato kohë në vitet 1990 mund të kthehen.