Gjetjet e reja e bëjnë HIV-in gjithmonë e më pak të rrezikshëm
Tuesday 10 March 2026, 10:57
TiranaPost
Për dekada me radhë, pengesa kryesore për shërimin e HIV-it ka qenë aftësia e virusit për të futur kodin e tij gjenetik në qelizat njerëzore dhe për të qëndruar i “fjetur”, duke u fshehur kështu si nga sistemi imunitar, ashtu edhe nga ilaçet e zakonshme.
Megjithatë, studiuesit kanë zbuluar një mënyrë për të shfrytëzuar një sensor të brendshëm imunitar të quajtur CARD8. Normalisht, HIV-i arrin t’i shpëtojë këtij sensori duke vonuar aktivizimin e enzimave të tij derisa të dalë nga qeliza pritëse. Por studimet e reja tregojnë se një grup ilaçesh të quajtura aktivizues të synuar të vdekjes së qelizave (TACK) mund t’i detyrojnë këto enzima të aktivizohen më herët, ndërkohë që virusi është ende brenda qelizës.
Kjo në thelb “ngre alarmin”, duke bërë që qeliza e infektuar të kalojë në piroptozë, një formë vetëshkatërrimi të programuar të qelizës, përpara se të ketë mundësi të çlirojë kopje të reja të virusit në qarkullimin e gjakut.
Provat e para klinike kanë dhënë rezultate premtuese. Një studim i fundit me pjesëmarrje njerëzore tregoi një ulje nga 20% deri në 50% të rezervuarëve të fshehur të virusit pas vetëm katër muajsh trajtim.
Edhe pse kjo ende nuk përbën një kurë të plotë, ky rezultat tregon se zbrazja graduale e këtyre rezervuarëve mund të çojë në atë që quhet “kurë funksionale”, ku pacientët mund ta mbajnë virusin nën kontroll pa pasur nevojë për mjekim gjatë gjithë jetës.
Përtej një kure të mundshme, këto molekula TACK mund të përmirësojnë ndjeshëm shëndetin afatgjatë të pacientëve, duke ulur inflamacionin kronik që lidhet me sëmundje të zemrës dhe disa lloje kanceri tek personat që jetojnë me HIV.
Ndërkohë, kompanitë e mëdha farmaceutike po përshpejtojnë testimin e molekulave edhe më të fuqishme, duke shënuar një hap të rëndësishëm në përpjekjen globale për t’i dhënë fund epidemisë së HIV-it.
