By Majlinda Bregu/ Artificial intelligence company Anthropic, inspired by anthropos, the Greek word for "human being", has used artificial intelligence to ask 81,000 people what they use artificial intelligence for.
An AI interviewer.
Asking people.
About AI.
In 159 countries, in 70 languages.
It's all a bit confusing.
For a moment, I'll leave the results aside and focus on the methodology.
Gallup has built an empire on polling. Ethnographers make their careers living inside different communities to understand cultures and customs. Anthropology was born out of the belief that a society can only be understood by seeing itself through others.
And here comes the day when a machine has done something that no social scientist can do at this level.
The result is not just a statistic. It's something closer to a collective narrative. Tens of thousands of people talking about what they believe technology can do for the world. And perhaps because the interviewer was a machine, people turned out to give more honest answers.
Anthropic's interviewer formulated four open-ended questions, listened to the responses, and adapted follow-up questions. Like a professional anthropologist. Then an AI subordinate:) analyzed, coded, and categorized the responses, and then produced the results.
What the study found, essentially, is that people are not clearly divided into optimists and pessimists about the AI boom in their lives.
They are divided by their needs, and those needs are shaped by where they live and what their societies have, or have failed to provide.
In wealthy, technologically advanced countries, people want AI to give them time to manage the complexity of life.
In developing and transition economies, people are looking for something completely different. They are looking for access to opportunity.
Evropa Juglindore (me Ballkanin Perëndimor brenda saj) ndodhet pikërisht në këtë pikë kthese. Ende jo mjaftueshëm e pasur për t’i kërkuar AI komoditete, por duke i kërkuar në pjesën dërrmuese diçka më urgjente: një rrugëdalje nga situatat e vështira ekonomike
Barometri Ballkanik 2025 Regional Cooperation Council - RCC ka një shifër që ia vlen të ndalesh: 29% e qytetarëve në Ballkanin Perëndimor përdorin tani AI nga vetëm 10% në vitin 2024.
Pothuajse trefishim. Brenda një viti.
29% e njerëzve që përdorin sot AI janë në mënyrë disproporcionale të rinj, të arsimuar dhe të lidhur dixhitalisht, pikërisht popullsia që rajoni po e humbet prej emigracionit drejt Evropës Perëndimore.
Për ta, AI hap dy rrugë: të mos brasktisin vendet e tyre dhe të përdorin aftësitë digjitale për të punuar në distancë duke fituar më shumë pa kaluar kufirin, ose të përdorin të njëjtat aftësi për t’u bërë më tërheqës për tregjet europiane të punës dhe të largohen më shpejt. Cila rrugë do të dominojë do të përcaktojë trajektoren e rajonit në dekadën e ardhshme.
📲Në Evropën Perëndimore,shumica e përdorin AI për çështje personale, stilin e jetës dhe hapësirën personale.
📲Evropa Juglindore i ka përdoruesit më “seriozë”: sipërmarrja dhe pavarësia financiare renditen dukshëm më lart se mesatarja evropiane.
Një punonjës në Kopenhagen psh i kërkon AI të pastrojë email-in që të mendojë më qartë. Homologu në Shkup ose Tiranë i kërkon AI ta ndihmojë të ndërtojë diçka nga asgjëja, një biznes, apo ide se si të fitojë të ardhura që nuk i ka.
Të dy po i kërkojnë AI të zgjidhë një problem. Edhe pse diametralisht ndryshe.
Aty ku ndryshimi duket edhe me i madh janë frikërat.
-Në Evropën Perëndimore, shqetësimi kryesor është privatësia (17%), mbi mesataren globale (13%), e ndjekur nga boshllëqet në qeverisje (18–19%). Këto janë frikëra institucionale: ankth për atë se kush kontrollon teknologjinë dhe si mund të përdoret kundër qytetarëve nga qeveritë apo korporatat.
-Evropa Juglindore, fokusohet më shumë te pasiguria dhe vendet e punës.
Shqetësimi për punën dhe ekonominë ishte treguesi më i fortë i qëndrimeve negative ndaj AI në gjithë studimin (34,1%) dhe pikërisht në rajone si Ballkani Perëndimor, ku papunësia është mbi 10% dhe 68% e të rinjve po mendojnë të largohen, kjo frikë është më e fortë.
However, one concern we share with the world is the loss of the ability to think.
Whether you are a lawyer in Vienna or a student in Sarajevo, the fear that you are delegating your thinking to a machine and gradually losing the ability to think for yourself crosses all borders, income levels, and languages. It is perhaps the most human fear of all.
Students are 2.5 to 3 times more likely than average to be affected by this phenomenon. That critical thinking and schooling are in crisis is no longer in doubt.
We can probably all agree: the benefits of digital technology and its harms are sister and brother.
Western Europe is dealing with the legal regulation of AI, the European AI Act and obligations for users.
We are pinning our hopes on AI to give us jobs.
AI is studying humans, while humans are still trying to understand themselves.
The question is whether the technology that is giving people new reasons for hope is also shaping the decision-making about their destinies.
AI enhances the capacity of the individual. Governance determines the quality of the system.
But this is not a problem that AI can solve for us.
https://www.anthropic.com/features/81k-interviews
